Koop Nederlandsche waar!

Dat de Nederlandse pensioenfondsen maar wat meer in de Nederlandse economie moeten beleggen: met een beetje pech zal dat de boodschap zijn waarmee Henk Kamp afscheid neemt van de Haagse politiek. Voor iemand die voornamelijk geroemd wordt om zijn dossierkennis, zou dit niet de sterkste uitsmijter zijn. Een uitspraak over het vermeende succes van het Topsectorenbeleid was denk ik passender geweest.

Even ter achtergrond, Henk Kamp deed deze uitspraak op een congres van de Nederlandse Investeringsinstelling (NLII), dat een onderzoek presenteerde naar het beleggingsbeleid van verzekeraars en pensioenfondsen. Volgens het onderzoek beleggen pensioenfondsen 152 miljard in Nederland (12,4% van het pensioenvermogen), waar bij de verzekeraars de teller op 193 miljard staat (40,1%). Volgens het Financieele Dagblad ontlokte deze cijfers bij Minister Kamp de uitspraak dat “het percentage van pensioenfondsen mag wel wat meer op dat van verzekeraars lijken”. De suggestie wekken dat de pensioenfondsen zich niet voldoende voor de Nederlandse economie inzetten. Doet het altijd goed.

Maar is die 12% eigenlijk wel zo laag? De NLII houdt zich ten aanzien van deze vraag op de vlakte, maar wie het rapport er op naslaat krijgt toch wat aanwijzingen. Volgens het rapport van NLII beleggen de institutionele beleggers gezamenlijk voor 345 miljard in Nederland, wat overeenkomt met maar liefst 51% van het BBP. Pensioenfondsen komen volgens die analogie op een percentage van 22,4% uit. Hoewel de vergelijking tussen beleggingsportefeuille en BBP in mijn ogen op zich geen sterke is, nuanceert het in elk geval wel het beeld dat de pensioenfondsen de Nederlandse economie in de kou laten staan.

Maar er is meer. Zo valt te lezen dat ‘pensioenfondsen binnen de gebieden vastgoed, hypothecaire leningen en staatsobligaties relatief veel van hun belegd vermogen aan Nederland alloceren’. Veel dus, niet weinig. 22% van de vastgoedportefeuille is in Nederland belegd en maar liefst 63% van de uitstaande hypothecaire portefeuille is Nederlands. Voor een land dat voor een groot deel onder de (stijgende) zeespiegel ligt, kan ik best voorstellen dat wat minder nadruk op al dat Nederlandse vastgoed vanuit risicospreiding goed te verdedigen valt.

Nederlandse aandelen: nee, dat is lekker…

Waar de pensioenfondsen voornamelijk achterblijven qua Nederlandse beleggingen, is in aandelen. Pensioenfondsen beleggen 2,2% van hun aandelenportefeuille in Nederland versus 25% voor de verzekeraars. Ter referentie, in de MSCI all countries index heeft Nederland een gewicht van slechts 1,2%. Ook qua staatsobligaties beleggen pensioenfondsen (14,7%) minder in Nederland dan de verzekeraars (35,8%).

Moeten we de uitspraak van Kamp dus zien als een oproep dat ze vooral de AEX moeten kopen en om de Nederlandse overheid aan nog goedkopere funding te helpen? Ik hoop van niet. De Nederlandse maatschappij zal er in elk geval geen cent beter van worden, de beleggingsresultaten waarschijnlijk ook niet.

(origineel gepubliceerd in het Financieele Dagblad van 16 oktober 2017)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s