Gallisch verzet

Eind vorig jaar presenteerden we bij Robeco traditiegetrouw onze visie op 2015, waarbij we volatiliteit als belangrijkste thema identificeerden. Een divergerende wereldeconomie, de eerste renteverhoging van de Amerikaanse centrale bank, (te) dure beleggingscategorieën; het leek op zich geen al te gewaagde veronderstelling om een wat volatieler jaar te verwachten.

Volatiliteit voorspelden we, volatiliteit kregen we. In eerste instantie bracht 2015 meer van hetzelfde: de olieprijs, de euro en de kapitaalmarktrente zetten de in 2014 ingezette daling monter voort. Voor zowel de euro als de kapitaalmarktrente speelde het opkoopprogramma van de ECB een centrale rol: eerst de speculatie over de omvang en vervolgens de invulling van het programma.

Vooral de daling van de Duitse kapitaalmarktrente richting het nulpunt was indrukwekkend en nooit eerder vertoond. De Duitse kapitaalmarktrente flirtte met het nulpunt, om daar vanaf eind april plotseling van af te ketsen. Dat ging met veel geweld gepaard: de absolute rentestijging in de zeven weken die volgden, zagen we voor het laatst in 1994. 1994, mocht u het niet weten, was het jaar waar doorgewinterde obligatiebeleggers nog steeds nachtmerries van hebben. Ook de euro doorbrak in maart de neerwaartse trend en zette vervolgens met veel horten en stoten de zoektocht naar een nieuw evenwichtsniveau in gang.

Een markt biedt dapper weerstand
Volatiliteit kregen we dus, maar níet waar we het voornamelijk verwacht hadden. Als een klein Gallisch dorp dat tegen beter weten in weerstand bleef bieden tegen grotere machten, was er namelijk één markt die zich van alle onrust niet veel aantrok: de aandelenmarkt. Zeker, de beurzen in China en Griekenland lieten stevige uitschieters zien, maar als je het verloop van de brede wereldindex sinds het begin van dit jaar bekijkt, zie je daar weinig van terug. De brede index kabbelde verder omhoog, niet geremd door de afzwakkende wereldeconomie, de gevaren van een Grexit of de extreme uitschieters in obligatie- of valutamarkten.

Hoe opmerkelijk dat eigenlijk is, komt naar voren als je verschillende volatiliteitsmaatstaven over elkaar legt. Als we het historische verloop van de VIX (voor aandelen), de MOVE (obligaties) en de FXVIX (wisselkoersen) vergelijken, geeft 2015 een opmerkelijk beeld te zien. Dat de indices op sommige momenten tijdelijk uit elkaar lopen komt nog wel eens voor, maar dat aandelen hierbij als enige een daling in de ingeprijsde volatiliteit laten zien is uniek. Het belangrijkste woord hierbij is overigens het woord ‘tijdelijk’, want het verleden laat zien dat dergelijke divergentie nooit lang standhoudt.

Financiële markten zijn communicerende vaten. Als de obligatiemarkt zo volatiel blijft – iets waar Draghi vorige week nadrukkelijk voor waarschuwde – zie ik niet hoe aandelen zich daaraan kunnen blijven onttrekken. Tel daarbij op dat aandelen sinds het begin van het jaar duurder zijn geworden en het is duidelijk waarom ik momenteel minder positief ben op die beleggingscategorie.

(origineel gepubliceerd in het Financieele Dagblad van 10 juni 2015)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s