Countdown

Het doet een beetje denken aan de Top 2000, die aan het einde van elk jaar wordt afgespeeld. Eindeloos gaat het door. Tegen de tijd dat je dan eindelijk bij de top tien bent aanbeland, heb je de neiging om keihard mee af te tellen. Tien! Negen! Acht! En zo door, net zolang tot Queen de laatste tonen inzet. Eindelijk verlost.

Zo tel ik nu dus ook af. Op Twitter. Met veel uitroeptekens. Wat ik aftel? De laatste positieve basispunten die de Duitse kapitaalmarktrente nog te bieden heeft voordat de nul procent uiteindelijk wordt bereikt. De rentevergoeding op de huidige tienjaarsobligatie bedraagt op het moment van schrijven nog slechts zeven basispunten. Even voor de duidelijkheid: zeven basispunten is gelijk aan 0,07%. Spaar duizend euro en dat levert je zeventig cent per jaar op. Reken voor de grap eens uit hoeveel kapitaal je dan wel niet moet hebben om elk jaar een minimumloon uit te kunnen keren en je snapt waarom pensioenfondsen het zo moeilijk hebben…

Zeven basispunten is al absurd laag en toch lijkt het slechts een kwestie van tijd tot de Duitse tienjaars rente door het nulpunt zal zakken. Waarom? In de eerste instantie is het een simpel gevolg van vraag en aanbod. De ECB koopt elke maand ter waarde van zo’n 11 miljard euro aan Duitse staatobligaties, terwijl de aanbieder van die obligaties – de Duitse overheid – per saldo geen nieuwe obligaties meer uit geeft.

Nu klinkt 11 miljard wellicht niet veel op een totale uitstaande schuld van ruim duizend miljard, maar hier komt het andere element om de hoek kijken. De ECB heeft aangegeven alleen obligaties met een rente die boven de -0,2% ligt te zullen kopen, waarmee het zichzelf een beperking opgelegd. Kon de centrale bank aan het begin van het jaar obligaties van alle looptijden kopen, inmiddels valt het segment tot en met vier jaar af, omdat daar de rente al onder die -0,2% ligt. De poel waarin de ECB vist wordt met de week kleiner, waarbij meer en meer gewicht komt te liggen op de aankoop van langer lopende obligaties. Anders gezegd, het is een zichzelf versterkend proces geworden.

Te stoppen?

Is dit proces te stoppen? Zeker. De ECB hoeft de regels van het spel maar aan te passen en de beweging naar nul procent wordt verstoord. Wie echter heeft meegeluisterd naar de persconferentie van Draghi vorige week, krijgt nou niet het gevoel dat een dergelijke draai aanstaande is. Zorgen over schaarse obligaties waren overdreven, aldus Draghi, en september 2016 werd nogmaals als beoogde einddatum van het aankoopprogramma genoemd.
Kortom, ik tel af. Full disclosure: overigens spelen we bij de diverse mixfondsen van Robeco ook in op dit geschetste proces, dus geheel objectief ben ik waarschijnlijk niet.

(origineel gepubliceerd in het Financieele Dagblad van 22 april 2015)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s