Technologiesector is de bubbel voorbij

Goud, Chinees vastgoed, obligaties. Je kunt geen krant meer openslaan of er valt wel een artikel te lezen over een nieuwe bubbel in wording. De schaamte dat financi??le markten binnen 10 jaar twee keer in de fuik van een financi??le bubbel zijn gelopen speelt hierbij vast een rol. Niet alleen in een pijlgooiende aap, maar zelfs in ezels moeten we nu al onze meerdere erkennen. Ezels stoten zich in het algemeen, nou eenmaal n??et twee keer aan dezelfde steen.

Maar niet alleen schaamte is de oorzaak voor het nieuwe bubbel-watchen. Ook het feit dat de kredietkraan overal wijd open staat, voedt de angst. Al dat ???gratis??? geld wordt door het bankwezen w??l opgenomen, maar slechts mondjesmaat in de vorm van krediet aan bedrijven en consumenten verstrekt. Het grootste deel vloeit terug naar de financi??le markten, op zoek naar rendement. En, zo vrezen velen, hiermee legt de remedie van de vorige bubbel de kiem voor de volgende.

In plaats van mij te buigen over de aanwezigheid van mogelijke nieuwe bubbels ???daarover later vast meer- wil ik me in dit stuk bezig houden met de vraag of er leven is na een bubbel. Dan heb ik het niet over de kredietcrisis als gevolg van de bubbel in de Amerikaanse huizenmarkt ???daarover later zeker meer- maar over de eerste grote bubbel, de IT, TMT, internet, dotcom hype.

Internet hype
Na de mokerslag die de kredietcrisis heeft uitgedeeld, lijkt die eerste bubbel nu wellicht een vriendelijke, bijna gemoedelijke aangelegenheid. De IT sector was ongekend populair, omdat de opkomst van internet tot een revolutionaire wijziging in het doen en laten van consumenten en producenten zou leiden. Dat de koersen van aandelen een dergelijke verandering al meerder malen hadden ingeprijsd, vormde geen enkele belemmering voor de in 1995 ingezette opmars.

Het duurde tot maart van 2000 voordat de bubbel uiteindelijk barstte. Op dat moment bedroeg het gewicht van de IT sector in de MSCI world index bijna 24%, waar het 5 jaar eerder nog slechts 6% bedroeg. Dat was overigens nog exclusief de opmars in de aan Technologie gerelateerde Media en Telecom sectoren (respectievelijk de M en T in TMT).

De opkomst en neergang van de technologiesector komt duidelijk naar voren als we kijken naar een grafiek waarin de relatieve performance van de sector is weergegeven. De stijging was spectaculair, de daling ook. Belangrijk is te zien dat het zeker 8 jaar heeft geduurd voordat de sector iets van een bodem wist neer te zetten.

0unknownname

De vraag is nu of de relatief sterkere performance sinds 2009 te danken is aan een structurele verbetering voor de vooruitzichten van de sector, of dat het vooral een gevolg is geweest van de daling van het gewicht van Financials in de index. Hoewel deze laatste factor zeker een rol speelt, zie ik een aantal redenen om aan te nemen dat IT eindelijk hersteld is van de kater van de dotcom hype:

Opwaartse winstherzieningen. Van de tien hoofdsectoren van de MSCI scoort de IT sector momenteel het hoogst ten aanzien van de positieve winstherzieningen. Hierbij is het met name bemoedigend te zien dat binnen de IT sector, de subsector halfgeleiders (de fabricatie van computerchips) de allerhoogste score heeft op dit punt. Halfgeleiders kun je zien als de grondstofleveranciers van de IT sector. Net zoals de echte grondstoffen doorgaans vooruitlopen op het herstel van de economie, kan hetzelfde gezegd worden voor halfgeleiders ten aanzien van de IT sector.
Waardering. Mede als gevolg van de opwaartse winstherzieningen handelt de IT sector als geheel momenteel op een koers van 16.3 maal de winst. Zoals uit onderstaande grafiek blijkt (rode lijn, linker as) heeft de sector alleen tijdens het dieptepunt van de aandelenbeurzen in maart vorig jaar tijdelijk op een lagere koers-winstverhouding gehandeld, maar dat hing uiteraard samen met het algemene marktsentiment. Kijken we echter naar de koers-winstverhouding van IT ten opzichte van de koerswinst van de markt als een geheel (blauwe lijn, rechter as), zien we dat we momenteel op het laagste relatieve niveau handelen sinds de dotcom zeepbel geknapt is. IT handelt ook nu nog op een premie ten opzichte van de koerswinst van de markt (15.4x), maar de 6% premie is ongekend laag als je beseft dat de groei in de IT sector veel hoger ligt dan in de rest van de economie.

1unknownname

Achtergebleven investeringen. Als je kijkt naar de investeringen die de afgelopen jaren op het gebied van IT hebben plaatsgevonden, dan ligt de groeivoet onder die van de afschrijvingen. Tel hier de sterke daling van de investeringen van 2009 bij op, en dan ontstaat een beeld dat het niveau van investeringen in IT de afgelopen jaren structureel zijn achtergebleven. Een relatief oud ???wagenpark??? in combinatie met het Windows 7 besturingssysteem kunnen een katalysator zijn voor de sector als geheel.
Momentum. Zeker voor groeisector als IT, is het relatieve momentum een belangrijke indicator. Om het Financials effect uit de relatieve grafiek te halen, heb ik een fictieve MSCI index geconstrueerd zonder financi??le waarden. Het relatieve verloop van de IT sector ziet er dan als volgt uit:

Unknownname

Als we dan verder de gunstige geluiden van de kant van Intel en ASML in het achterhoofd houden, is duidelijk dat de IT sector de bubbel eindelijk achter zich heeft gelaten. (gepubliceerd op www.iex.nl)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s