De beste stuurlui staan aan wal, dan heb je een hele tijd niets en dan heb je Larry Summers. Waarmee ik maar wil aangeven dat van alle stuurlui die aan de wal staan, de voormalige Amerikaanse minister van financiën verreweg de meeste frustratie toont dat hij het stuur niet (meer) in handen heeft. Toegegeven, hij was een van de eersten die waarschuwde dat inflatie een (groot en) verre van transitory probleem zou worden, maar of dat een bijna wekelijkse keek-op-de-week van Larry rechtvaardigt, vraag ik me wel af.

Zo was hij vorige week weer eens te beluisteren op Bloomberg, waar hij de uitkomst van de laatste Fed-vergadering van commentaar voorzag. Mijn vertaling: ‘Ik begrijp de interne consistentie niet echt van een benadering om nu te pauzeren, maar vervolgens wel twee verdere renteverhogingen in het vooruitzicht te stellen.’ Hiermee verwees hij naar wat in financiële markten bekend is geworden als de skip: dat de Federal Reserve deze vergadering heeft overgeslagen en de rente ongemoeid laat, maar dat de rente volgende maand waarschijnlijk toch weer verhoogd wordt. Summers was overigens niet de enige die dit ‘inconsistent’ beleid vond, ook elders viel te lezen dat uitstel toch wat vreemd was: als je dan toch de rente wil verhogen, waarom doe je het dan niet gewoon direct?

Maar is het inconsistent?

Is het inconsistent? Ik zou eigenlijk niet weten waarom. Het afgelopen jaar was de Fed (en de ECB) druk bezig de rente in lijn te brengen met de sterk opgelopen inflatie. Zo stond de Amerikaanse beleidsrente in februari nog op 0,25%, waar de inflatie al zo’n 8% bedroeg. Een reële beleidsrente van -7,75%: dat die rente omhoog moest en rap ook, daar kon weinig twijfel over bestaan. De centrale banken zaten wereldwijd overduidelijk behind the curve en dat moest zo snel mogelijk gecorrigeerd worden. Inmiddels is de funds rate gestegen tot 5,25%, dus ligt deze nu weer boven de inflatie van 4%. Is dat genoeg om de inflatie terug naar 2% te brengen? Niemand die dat weet, zelfs Summers niet. Dat je dus even wat tijd inlast om de volgende rentestap te zetten, vind ik niet echt onlogisch.

Maar waarom dan wel al een volgende renteverhoging aankondigen? Ook daar heb ik weinig twijfel over. Drie keer raden wat er was gebeurd als ze dat niet hadden gedaan. Zoals we de afgelopen maanden wel vaker hebben gezien zou de markt dan een stevig voorschot genomen hebben op toekomstige rentedalingen, waarmee ook de kapitaalmarktrente wellicht weer was gaan dalen. Ook al was de beleidsrente dan ongewijzigd gebleven, de facto zou daarmee alweer sprake zijn geweest van een verruiming van het monetaire beleid. Drie keer raden wie daar dan drie maanden later weer schande over gesproken had.

(Origineel gepubliceerd in het Financieele Dagblad van 21 juni 2023)