Opkomende landen? Dat is toch die groep van landen die altijd veel sneller groeit dan de rest van de wereld?
Om eerst maar even met een simpele constatering te beginnen: niets kan altijd sneller groeien dan de rest van de wereld. Als dat maar lang genoeg aanhoudt, wordt dat ‘iets’ namelijk steeds groter, net zolang tot er in relatieve zin geen rest van de wereld meer over. Soms krijg ik wel eens het gevoel dat dit simpele gegeven niet altijd bij iedereen bekend is. Zo wordt de Amerikaanse consument als de oneindige groeimotor achter de Amerikaanse economie gezien, denkt iedereen dat de Chinese overheid met nieuwe stimuleringspakketten investeringen tot in het oneindig kunnen laten groeien en voorspellen analisten een winstgroei die steevast boven die van de onderliggende economie ligt.
Niets kan altijd sneller groeien dan de economie
Onmogelijk. Zeker, het kan lang aanhouden, maar eens houdt het op. Onderstaande grafiek laat het verloop van de winstquote door de tijd zien, er vanuit gaande dat winst altijd 1% meer zou groeien dan de onderliggende economie. Ik geef toe, je moet even geduld hebben, maar als je maar lang genoeg wacht, overheerst winst alles.
In theorie is het trouwens mogelijk dat die regel voor opkomende landen niet opgaat. De truc zit hem in dat geval in de veranderende samenstelling van de groep landen die je opkomend noemt. Zo was Japan (toen het nog 10% groeide) opkomend en heeft het nu het ‘ontwikkeld’ is niet heel veel groei meer laten zien. Zo stond Griekenland de afgelopen tien jaar (met zware negatieve groei) als ontwikkeld te boek, en kan je je voorstellen dat het als opkomend land (wat het volgens vele maatstaven inmiddels weer is) een mooi groeiherstel kan laten zien. Let wel, het is theoretisch. In de praktijk is het aantal verschuivingen tussen opkomend en ontwikkeld beperkt.
Volatiel zooitje
Kom ik terug op die eerste opmerking: waren opkomende landen niet die groep landen die altijd meer groeide dan de rest van de wereld? Bovenstaande grafiek laat zien dat het niet vreemd is dat je dat wellicht denkt, aangezien opkomende landen sinds 2000 steevast veel betere groeiresultaten heeft laten zien dan het Westen. Hierbij is in de grafiek van The Economist specifiek gekeken naar het groeiverschil ten opzichte van de VS. Al bijna vijftien jaar is er sprake van stabiele, hoge groei, die duidelijk boven die van het Westen ligt.
Er zijn echter twee andere dingen die opvallen uit de grafiek. De eerste is dat de groei voor 2000 helemaal niet standaard boven die van de VS lag. In die jaren stonden opkomende landen vooral te boek als instabiele economieën, met veel volatiliteit ten aanzien van rente en wisselkoersbeleid, corrupt en vaak gecombineerd met politieke chaos. Die les lijkt men inmiddels wel geleerd te hebben.
Het tweede punt is dat het groeiverschil de afgelopen jaren duidelijk is teruggelopen. Het is dat China nog zo sterk groei, maar zonder die groeipool, bieden opkomende landen inmiddels bijna geen extra groei meer. Stel je nou eens voor dat China ‘gewoon’ eens 3% zou gaan groeien in plaats van 7%? Het zal toch niet…?
Het einde van de eeuwige belofte? We gaan het de komende jaren zien…
Best of the Web 